Սան Ֆերմին փառատոնի բացումը Պամպլոնայում

Իսպանիայի հյուսիսում գտնվող Պամպլոնա քաղաքում հուլիսի 6-ին պաշտոնապես մեկնարկել է Սան Ֆերմին ամենամյա փառատոնը՝ ազդարարելով տասնօրյա տոնակատարությունների սկիզբը։ Տարիներ շարունակ այս փառատոնը գրավում է հազարավոր այցելուների աշխարհի տարբեր ծայրերից, որոնք հավաքվում են մասնակցելու դրա ամենահայտնի իրադարձությանը՝ ցլավազքին։

Ավանդական արարողություններ և տոնական մթնոլորտ

Փառատոնի բացումը, որը հայտնի է որպես «Չուպինազո» (Chupinazo), նշվում է Պամպլոնայի քաղաքապետարանի հրապարակում՝ կեսօրին արձակվող հրթիռի պայթյունով։ Այս պահին հազարավոր մարդիկ, որոնք հավաքվել են հրապարակում և շրջակա փողոցներում, ուրախությամբ բարձրացնում են իրենց կարմիր շարֆերը՝ սկզբում կապելով դրանք, իսկ հետո՝ հրթիռի պայթյունից հետո՝ պարզապես թափահարելով։ Շատերը հագնում են ավանդական սպիտակ հագուստ՝ կարմիր շարֆերով և գոտիներով, ինչը ստեղծում է տոնական ու տպավորիչ տեսարան։ Տոնակատարության ընթացքում սովորաբար կարմիր գինի է լցվում, ինչը էլ ավելի է բարձրացնում տոնական տրամադրությունը։

Ցլավազքի պատմությունն ու կանոնները

Սան Ֆերմին փառատոնի ամենասպասված իրադարձությունը «Էնսիերո»-ն է՝ ցլավազքը, որը տեղի է ունենում յուրաքանչյուր առավոտ՝ հուլիսի 7-ից մինչև փառատոնի ավարտը։ Վազքը սկսվում է ժամը 8:00-ին և տևում է ընդամենը մի քանի րոպե։ Մասնակիցները, որոնք հայտնի են որպես «մոզոս», վազում են քաղաքի նեղ փողոցներով՝ խոշոր մարտական ցուլերի առջև։ Վազքի երթուղին մոտ 875 մետր է և ավարտվում է Պամպլոնայի արենայում, որտեղ ցլերը հետագայում մասնակցում են ցլամարտերին։

Ցլավազքը խորը արմատներ ունի իսպանական մշակույթում և սկիզբ է առել միջնադարից, երբ հովիվները ցլերին տեղափոխում էին արենա՝ վաճառքի կամ ցլամարտերի համար։ Ժամանակի ընթացքում այս պրակտիկան վերածվեց ավանդույթի, որի ժամանակ մարդիկ վազում էին ցլերի հետ՝ իրենց քաջությունն ու հմտությունը ցուցադրելու համար։

Անվտանգության մարտահրավերներ և քննադատություն

Չնայած իր հանրաճանաչությանը, ցլավազքը նաև զգալի քննադատության է արժանանում՝ կապված կենդանիների բարեկեցության և մասնակիցների անվտանգության հետ։ Ամեն տարի վազքի ժամանակ տասնյակ մարդիկ վնասվածքներ են ստանում, որոնցից մի քանիսը՝ ցլերի կողմից հասցված ծանր վնասվածքներ։ Փառատոնի պատմության ընթացքում գրանցվել են նաև մահվան դեպքեր, ընդհանուր առմամբ 16 մահ՝ սկսած 1910 թվականից, վերջինը՝ 2009 թվականին։

Կենդանիների իրավունքների պաշտպանները, ինչպիսիք են PETA-ն և AnimaNaturalis-ը, պարբերաբար բողոքի ակցիաներ են կազմակերպում փառատոնի սկզբից առաջ՝ կոչ անելով արգելել ցլավազքն ու ցլամարտերը։ Նրանք պնդում են, որ այս իրադարձությունները դաժան են կենդանիների նկատմամբ և վտանգավոր մարդկանց համար։

Միջազգային ճանաչում և տնտեսական ազդեցություն

Սան Ֆերմին փառատոնը համաշխարհային ճանաչում է ձեռք բերել հատկապես Էռնեստ Հեմինգուեյի «Եվ արևը ծագում է» (The Sun Also Rises) վեպի շնորհիվ, որը հրատարակվել է 1926 թվականին։ Վեպը նկարագրում է փառատոնի եզակի մթնոլորտը և նպաստել է նրա հանրաճանաչությանը միջազգային զբոսաշրջիկների շրջանում։

Փառատոնը զգալի տնտեսական խթան է Պամպլոնա քաղաքի և Նավառա շրջանի համար։ Այն գրավում է հարյուր հազարավոր այցելուների, որոնք զգալի եկամուտներ են բերում տեղական բիզնեսներին՝ հյուրանոցներին, ռեստորաններին և խանութներին։ Չնայած բոլոր վեճերին, Սան Ֆերմինը շարունակում է մնալ Իսպանիայի ամենամեծ և ամենահայտնի փառատոներից մեկը, որը խորապես արմատացած է երկրի մշակութային ժառանգության մեջ։

Source: Original Article